Ξανθίππη Καραθανάση

1 Οκτωβρίου 2017 · Leave a Comment Like

Την Ξανθίππη Καραθανάση την έχουν χαρακτηρίσει σαν μια από τις πιο σπουδαίες φωνές του τόπου μας, όπου αθόρυβα και ταπεινά υπηρετεί την Τέχνη. Και όχι άδικα !

Η φωνή της Μακεδονίας κατά κύριο λόγο και της Χαλκιδικής, η φωνή ολόκληρης της Ελλάδας κατ επέκταση !

Το ήθος και η ταπεινότητα της είναι η συνέχεια της γλυκόλαλης φωνής της. Θεωρείται η κατ΄ εξοχήν δωρική φωνή της Ελλάδας, που από τα δύσκολα δημοτικά τραγούδια, απλώνεται στο έντεχνο μεγαλείο των Χατζιδάκι, Θεοδωράκη, Κουγιουμτζή, Καλδάρα, Ξαρχάκου και άλλων.

Στη πολύχρονη θητεία της στο τραγούδι, πάντα προβάλει τη παράδοση, εντός και εκτός Ελλάδας. Η προσφορά της στην πλούσια παραδοσιακή μας μουσική με τις διονυσιακές φωνητικές της καταθέσεις, είναι ανεκτίμητη. Έχει τραγουδήσει στα μεγαλύτερα φεστιβάλ του κόσμου και έχει βραβευτεί. 

Έχει τιμηθεί από την Ακαδημία Αθηνών με τρίπτυχο βραβείο φωνής, ήθους και πατριωτισμού. Πήρε το χρυσό βραβείο στα Βαλκάνια  στη Σόφια, το Ευρωπαϊκό στη Ντιζόν της Γαλλίας και την ανώτερη πνευματική διάκριση , της Ακαδημίας Ελληνικής γλώσσας και πολιτισμού, της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στη δεκαετία του 2000, βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών, της οποίας είναι επίτιμο μέλος. Συνεργάζεται με το πανεπιστήμιο της Κρήτης και έχει ηχογραφήσει ένα άλμπουμ με τραγούδια και σκοπούς της Μακεδονίας, με το ίδρυμα τεχνολογίας και έρευνας.

Αρνήθηκε πεισματικά, με δική της επιλογή και εξακολουθεί μέχρι σήμερα να το κάνει, αποτραβηγμένη στα Νέα Μουδανιά της Χαλκιδικής, στη γενέτειρα της, να συμμετέχει στον φλύαρο ανταγωνισμό της αγοράς και των μαγαζιών.  Είναι παντρεμένη με το ποιητή Λάκη Τεάζη. 



Η Ξανθίππη Καραθανάση μεγάλωσε σ’ ένα περιβάλλον γεμάτο από ήχους, είναι η μικρότερη ανάμεσα στα τέσσερα παιδιά του Αποστόλη και της Ελένης Καραθανάση, ενός ζευγαριού που είναι μάλλον οι καλύτεροι τραγουδιστές και γλεντιστάδες της περιοχής.  Μεγάλωσε σε ένα περίγυρο όπου ζυμώνονται και παντρεύονται η τοπική μακεδονίτικη  παράδοση, με την αλησμόνητη μικρασιάτικη κουλτούρα. Και τα σημάδια αυτής της επίδρασης έγιναν εμφανή από πολύ νωρίς για την Ξανθίππη. Από ηλικία δεκαέξι ετών ξεκινάει στο παραδοσιακό τραγούδι, συλλέγοντας τραγούδια της Μακεδονίας και στην συνέχεια της υπόλοιπης Ελλάδας. Με ένα σημαντικό αρχείο, κάνει τις πρώτες της εκπομπές στο ραδιόφωνο.

 Το φθινόπωρο του 1961, ακούστηκε για πρώτη φορά στον ραδιοφωνικό σταθμό της Θεσσαλονίκης ,  αποσπώντας κολακευτικά σχόλια για τη φωνή της. Έχει μια συχνή ραδιοφωνική παρουσία την περίοδο 1961-1964, όπου διακρίνεται ιδιαίτερα για την ερμηνεία της στα αργά, καθιστικά τραγούδια της Μακεδονίας και κυρίως της Χαλκιδικής, αναδεικνύοντας την παράδοση της περιοχής με γνωστά και λιγότερο γνωστά τραγούδια. 

Τότε κάνει και την πρώτη της δισκογραφική εμφάνιση, με τέσσερα μικρά δισκάκια 45 στροφών. Για πολλά χρόνια τραγουδάει το γνήσιο Δημοτικό τραγούδι με έναν μοναδικό τρόπο, και επί πλέον το ερμηνεύει με τα πλούσια φωνητικά της προσόντα. Η πορεία της κορυφώνεται στην δεκαετία του εξήντα και γίνεται ευρύτερα γνωστή, δισκογραφώντας τραγούδια της Μακεδονίας. Εν συνεχεία συνεργάζεται για λίγο με το Λύκειο των Ελληνίδων. Το 1970 αποσπά το Α’ βραβείο σε φεστιβάλ Δημοτικού τραγουδιού στην Ντιζόν της Γαλλίας.

Το 1971 παίρνει μέρος μαζί με τον Χρόνη Αηδονίδη σε μια σειρά συναυλιών του ΕΟΤ με δημοτικά τραγούδια στο Ωδείο Ηρώδου του Αττικού. Είναι η ευκαιρία όπου οι δισκογραφικές εταιρίες ανακαλύπτουν το ταλέντο της Ξανθίππης, την πλησιάζουν και της προτείνουν συνεργασία. 

Με μακρά θητεία στο παραδοσιακό τραγούδι αλλά και με μικρές στάσεις στο έντεχνο λαϊκό, όπως στον πρώτο προσωπικό της δίσκο που κυκλοφορεί το 1972, η Ξανθίππη Καραθανάση αποδεικνύεται ιδανική ερμηνεύτρια και γι’ αυτά τα τραγούδια. Μετά απ’ αυτή τη δουλειά βέβαια, θα ξαναεμφανισθεί δισκογραφικά αρκετά  χρόνια αργότερα, συμμετέχοντας στα “Μακεδονίτικα” του Μανώλη Μητσιά, το 1987.

Δυναμική επανεμφάνιση στο τραγούδι κάνει η Ξανθίππη Καραθανάση με την έκδοση ενός CD με 20 παραδοσιακά τραγούδια με τίτλο “Αλησμόνητες πατρίδες” το οποίο συνοδεύει και ένα  80-σέλιδο αυτοβιογραφικό κείμενο “Η άνοιξη της σιωπής”.




Μιλώντας στην εφημερίδα  “ΤΑ ΝΕΑ”  η Ξανθίππη Καραθανάση ξεκαθαρίζει ότι δεν επιθυμεί να εμφανίζεται στα μέσα ενημέρωσης, όχι γιατί θέλει να κάνει τη δύσκολη, αλλά γιατί πρέπει να έχει να πει κάτι ουσιώδες.

Αυτό τον καιρό έχω να παρουσιάσω τούτη τη δουλειά μου. Ο κύκλος “Αλησμόνητες πατρίδες” περιλαμβάνει κομμάτια ανέκδοτα και ξαναειπωμένα. Τα τραγούδησα με την ευπρέπεια και τον σεβασμό, νομίζω, που οφείλουμε όλοι στη μικρασιατική και τη βυζαντινή παράδοση. Τα διασκεύασα με τη δική μου τεχνική, όπως έκανα για όλα τα είδη τραγουδιού μέχρι σήμερα“.

Και για την αυτοβιογραφία της αναφέρει :

Δεν είμαι συγγραφέας και δεν επιδιώκω επαίνους. Το βιβλίο αυτό το έγραψα όπως μπορούσα και αφορά προσωπικές μου εμπειρίες. Απεχθάνομαι όμως και μερικούς σπουδαγμένους που με τη φλυαρία τους, γραπτή ή προφορική, μας γεμίζουν ανασφάλεια και κατωτερότητα. “Εγώ έγραψα γιατί χορτάριασε μέσα μου η σιωπή κι έβγαλε κλώνους και άνθη“.

Ο ποιητής Ντίνος Χριστιανόπουλος προλογίζει: “Με λαϊκή αφέλεια και απλότητα η Ξανθίππη Καραθανάση μας μιλάει για τη ζωή της. Μεγάλο ταλέντο, θα μπορούσε να κάνει μεγάλη σταδιοδρομία, αλλά προτίμησε να μείνει στην πατρίδα της, στο σπίτι της, στην οικογένειά της“. 

Ευνοεί άραγε την Ξανθίππη Καραθανάση το γεγονός πως δεν εμφανίζεται στα μέσα ενημέρωσης;

 “Και ναι και όχι. Πιστεύω ότι οι πολλές εμφανίσεις φθείρουν τον καλλιτέχνη και κάπου ενοχλούν το κοινό. Εγώ τη φωνή μου δεν κατάφερα μέχρι σήμερα να την πουλήσω. Αυτό, βέβαια, με έβλαψε οικονομικά, αλλά έμαθα να ζω και με λίγα“.

«Σε συναυλίες τραγούδησα και νησιώτικο και θρακιώτικο και ηπειρώτικο. Μόνο κρητικό και ποντιακό δεν είπα. Εκτός από δυο κομμάτια του Καλδάρα που ερμήνευσα, που το ένα είχε βάση κρητική και το άλλο ποντιακή. Ήταν από το δίσκο Ρίζες και χρώματα». 

Πλούσια δισκογραφία τόσο δική της όσο και σε συμμετοχές.

Ερμηνεύει και διασώζει παραδοσιακά κομμάτια, χορούς και τραγούδια.

Αλλά και συγγράφει … Γράφει διηγήματα με μια ερασιτεχνική αθωότητα που θα την ζήλευαν επαγγελματίες όπως «Η άνοιξη της σιωπής», «’Ο δρόμος των λύκων», «Έρωτας δυνάστης», κ.ά.

Ευχαριστούμε Ξανθίππη για όσα μας προσφέρεις. – xoreytis.gr

Το υλικό έχει αντληθεί από πηγές του διαδικτύου και από τα ένθετα των δίσκων της Ξανθίππης Καραθανάση.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

5 × 5 =