Το πιναύλι και οι πιναυλαδόροι της Κω.

25 Μαρτίου 2018 · Leave a Comment Like

Το «πιναύλι» είναι ένα πνευστό μουσικό όργανο (χειροποίητος ποιμενικός αυλός) φτιαγμένο από καλάμι και πικροδάφνη στην οπή. Συνήθως ο πιστικός το έμπηγε στο πόδημα του ή στην βρακοζώνη το κρατούσε συντροφιά στην μοναξιά του (Γιωργαλλής, Καταγραφές).

Κατά τον Αναστάση Καραναστάση (Ποιμενικά), πη(ν)ιαύλι από το πηνίον+αυλός , κατά τον Κώστα Μηνά από ανομοίωση λ-λ>ν-λ της λ. πλαγίαυλος>πλαγιαύλι>πιλαγιαύλι>πιναγιαύλι>πινιγααύλι>πινιααύλι>πιν(ι)αύλι. 

Άλλες εκδοχές: α) αυλός και Πάνας, πάναυλος – πιναύλι ή β) ποιμήν και αυλός, ποίναυλος, πιναύλι.

Είναι διαδεδομένο σε όλο τον Ελλαδικό χώρο ως αυλός, φλογέρα, σουραύλι, θιαμπόλι, πιναύλι.

Στην περιοχή της Κω βρίσκεται δυστυχώς υπό εξαφάνιση γιατί δεν υπάρχει πλέον κανένας νέος σήμερα στο νησί που να παίζει ή να μαθαίνει. Το πιναύλι το έπαιζαν σχεδόν αποκλειστικά οι πιστικοί (βοσκοί) οι οποίοι είχαν άφθονο χρόνο τις ώρες της βοσκής αλλά και εύκολη πρόσβαση στις πρώτες ύλες που χρειάζονταν για να το κατασκευάσουν.

Στην Κω και στην Νίσυρο φαίνεται να υπερισχύει το πιναύλι έναντι της τσαμπούνας που κυριαρχεί σχεδόν σε όλα τα άλλα νησιά στον χώρο των βοσκών. 

Πολλοί ήταν οι καλοί πιναυλαδόροι του προηγούμενου αιώνα που μαζεύονταν για ποσπερίδες στις γειτονικές μάντρες και γλεντούσαν με το πιναύλι τους τις παρέες τους, κυρίως τις νύχτες του χειμώνα σύμφωνα με περιγραφές που έχουμε. Τις καλοκαιρινές βραδιές πάλι, έπαιζαν κατά την διάρκεια της βοσκής και δεν έχαναν ευκαιρία οι νεαροί πιστικοί να σμίξουν σε παρέες και να εξασκηθούν τόσο στο παίξιμο όσο και στον χορό. Ωστόσο παρά τον κίνδυνο εξαφάνισης του οργάνου είναι ακόμα αρκετοί οι εν ζωή πιναυλαδόροι της Κω. Θα σας αναφέρουμε όσους καταφέραμε να εντοπίσουμε και να καταγράψουμε, στα πλαίσια μιας ευρύτερης έρευνας που κάνουμε γύρω από την μουσική μας παράδοση. Στέλιος Κώστογλου, Γιάννης Μάμμης, Παναγιώτης Μαντούκος, Γιάννης Φώτης, Γιάννης Νικολένδρης, Πέτρος Φώτης, Στεφανής Χανδακάρος, Σάββας Στούππος, Νικήτας Παππούλης. Στα βίντεο που ακολουθούν παίζουν οι Γιάννης Μάμμης από το Ασφενδιού, Νικήτας Παππούλης από την Αντιμάχεια και Στέλιος Κώστογλου από την Κω.

 


Μπροβάλετε μπροβάλετε  “Δράσεις”
Γιάννης Μαστόρος-Κυριάκος Παππούλης

Η δράση «Μπροβάλετε – Μπροβάλετε» είναι μια ιδέα πρωτοβουλία και προσπάθεια για την καταγραφή, την διάσωση και την διάδοση του λαϊκού πολιτισμού της Κω.

https://www.facebook.com/Μπροβάλετε-Μπροβάλετε-Δράσεις-2004639553156813/


 





Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

nine − six =